Từ nước mắt của Quỳnh Kool đến phim Việt giờ vàng: Bao giờ biên kịch mới để phụ nữ bớt ngu ngơ đây?

Có một thời, nữ chính phim truyền hình Việt càng khổ càng dễ được thương. Họ nghèo, yếu đuối, liên tục bị bắt nạt rồi âm thầm chịu đựng, không hề tha hóa, vừa lấy nước mắt khán giả vừa nhận được sự tin yêu tuyệt đối từ người xem. Nhưng đến 2026, công thức ấy dường như bắt đầu phản tác dụng.

Mạng xã hội gần đây viral bài đăng chê phim Việt vẫn xây dựng nữ chính “ngu ngơ, vô dụng”, trong khi phim Trung - Hàn đã chuyển sang kiểu nhân vật nữ thông minh, độc lập, có nghề nghiệp và biết tự giải quyết vấn đề suốt nhiều năm nay. Câu nói hơi nặng nhưng không phải vô lý, nhất là khi nhìn vào phản ứng khán giả dành cho Bước Chân Vào Đời hay Lời Hứa Đầu Tiên. Hai bộ phim đang chiếu của VTV cho thấy một thực tế khi người xem giờ không còn đủ kiên nhẫn với kiểu nữ chính chỉ biết khóc, gây họa rồi chờ người khác cứu nữa.

Khán giả không ghét nữ chính yếu đuối, họ ghét kiểu nhân vật vô dụng và thiếu tư duy

Điểm chung của nhiều nữ chính phim truyền hình Việt gần đây là được viết theo motif drama phải tới từ sự ngốc nghếch của nhân vật. Họ liên tục đưa ra lựa chọn khó hiểu, xử lý cảm tính rồi tự biến mình thành nạn nhân.

Ở Bước Chân Vào Đời, Trang là ví dụ rất rõ. Nhân vật này bị chê vì lúc nào cũng nghĩ mình khôn nhưng thực chất chỉ kéo rắc rối tới cho cả gia đình. Từ chuyện tiền bạc, tình cảm đến các mối quan hệ xã hội, gần như mọi biến cố đều xuất phát từ những quyết định bốc đồng của cô. Nhưng thay vì có hành trình trưởng thành rõ ràng, nhân vật lại liên tục lặp lại vòng luẩn quẩn: Gây họa - khóc lóc - được cứu - tiếp tục gây họa.

Ngay cả Thương cũng gây tranh cãi vì càng về sau càng bị động. Từ một cô gái chịu khó, biết gồng gánh, nhân vật dần bị biến thành “máy khóc”, hễ có chuyện là suy sụp hoặc nhập viện. Điều khiến khán giả mệt không phải vì nhân vật yếu đuối, mà vì sự yếu đuối ấy không dẫn tới bất kỳ thay đổi nào.

Lời Hứa Đầu Tiên cũng gặp vấn đề tương tự. Đây đáng lẽ là một bộ phim có nhiều đất diễn cho nữ chính khi khai thác thế giới hoa hậu và showbiz đầy cạnh tranh. Nhưng nhân vật trung tâm lại bị chê thiếu khí chất, thiếu sự sắc sảo cần có. Trong một môi trường đáng lẽ phải đầy đấu trí và tham vọng, nữ chính vẫn mang cảm giác mờ nhạt, bị cuốn theo câu chuyện thay vì dẫn dắt nó.

Điều đáng nói là khán giả hiện tại không hề yêu cầu nữ chính phải hoàn hảo. Họ vẫn thích những nhân vật có quá khứ, có sai lầm, thậm chí toxic. Nhưng tối thiểu, nhân vật phải có tư duy, có chính kiến hoặc có khả năng trưởng thành sau biến cố. Cái người xem không chịu nổi là kiểu nhân vật cứ mãi là nạn nhân của chính sự thiếu logic của mình.

Trong khi phim Hàn - Trung đã nâng cấp nữ chính từ lâu, phim Việt vẫn mắc kẹt trong mô-típ cũ

Nếu nhìn sang phim Hàn và Trung vài năm gần đây sẽ thấy hình tượng nữ chính thay đổi cực mạnh. Họ không còn chỉ tồn tại để yêu hay chịu đựng nữa, mà có nghề nghiệp, tham vọng và cá tính rất rõ ràng.

Phim Hàn hiện đặc biệt chuộng kiểu nữ chính vừa mạnh mẽ vừa gần gũi. Hong Hae In của Queen of Tears là nữ CEO lạnh lùng, sắc bén, có quyền lực và tiếng nói trong gia đình tài phiệt. Moon Dong Eun của The Glory lại mạnh theo kiểu lì lợm, kiên trì và đầy tính toán, một tay xử gọn tất cả những kẻ từng đày đọa mình. Nam Ha Neul trong Doctor Slump là bác sĩ giỏi chuyên môn nhưng kiệt quệ tinh thần vì áp lực công việc. Ngay cả những phim tình cảm nhẹ nhàng gần đây cũng ưu tiên nữ chính có nghề nghiệp rõ ràng: luật sư, bác sĩ, biên kịch, giáo viên, phóng viên, nhà sản xuất… Nghĩa là họ không chỉ là một cô gái với mục đích tồn tại duy nhất là xoay quanh những chàng trai, họ có câu chuyện riêng, có mục đích sống và quá trình trưởng thành đầy hợp lý.

Phim Trung cũng thay đổi mạnh mẽ không kém. Kiểu nữ chính “não yêu đương” ngày càng ít được ưa chuộng, thậm chí các phim hot gần đây gần như đều xây dựng nhân vật nữ có năng lực sinh tồn rất cao. Mặc Vũ Vân Gian gây sốt vì nữ chính thông minh, biết đấu trí và tự cứu mình. Câu Chuyện Hoa Hồng lại tạo được đồng cảm nhờ hình tượng phụ nữ trưởng thành, dám yêu dám bỏ. Ngay cả dòng phim cổ trang hiện tại cũng ưu tiên nữ chính biết đấu tranh, biết làm chủ, biết thao túng quyền lực hoặc ít nhất có đầu óc chiến lược.

Quan trọng nhất là những nhân vật này luôn khiến khán giả cảm thấy họ là người thật. Họ có thể thất bại, tổn thương, mất phương hướng nhưng không vô dụng. Họ chủ động thay đổi số phận thay vì đứng im chờ biến cố xảy ra. Trong khi đó, nhiều nữ chính phim truyền hình Việt hiện vẫn bị viết theo công thức cũ: càng khổ càng tốt, càng bị hại càng dễ thương và drama phải đến từ chính những quyết định khó hiểu của nhân vật. Đó là lý do khán giả ngày càng mất kiên nhẫn. Bởi ở thời điểm hiện tại, người xem không cần một “cô gái tội nghiệp” nữa. Họ cần một nhân vật nữ có năng lượng đủ mạnh để khiến mình muốn theo dõi hành trình ấy tới cuối cùng.

Phản ứng dành cho Bước Chân Vào Đời hay Lời Hứa Đầu Tiên thực chất không chỉ là chuyện ghét một nhân vật cụ thể. Nó cho thấy gu khán giả truyền hình đã thay đổi rất nhiều. Người xem bây giờ không cần nữ chính hoàn hảo, nhưng họ cần một nhân vật có tư duy, có cá tính và có khả năng tự trưởng thành. Nếu phim Việt vẫn tiếp tục quanh quẩn với motif “ngây thơ - gây họa - khóc lóc - được cứu”, khoảng cách giữa phim giờ vàng và khán giả trẻ có lẽ sẽ còn ngày càng lớn hơn.

LỆ AN